Η Ευρώπη Αύριο - EURANET Podcast - Η Ευρώπη στον ΣΚΑΪ

Η Ευρώπη επανεξετάζει το μέλλον των στρατών της.
Καθώς ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχίζεται και η ασφάλεια στην Ευρώπη επανέρχεται στο επίκεντρο, οι στρατοί σε όλη την ήπειρο προσπαθούν να στρατολογήσουν προσωπικό. Είναι η υποχρεωτική θητεία η λύση ή ο επαγγελματικός στρατός; Και είναι οι νέοι σήμερα διατεθειμένοι να φορέσουν τη στολή;
Ο Νίκος Ανδρίτσος και η Μαριάννα Πλιακοστάμου συζητούν με τον αντιστράτηγο ε.α. και διευθυντή Μελετών του Ελληνικού Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών (ΕΛΙΣΜΕ), Δρ. Ιπποκράτη Δασκαλάκη, για το μέλλον των ευρωπαϊκών στρατών.

Ποιος είναι σήμερα ο κατάσκοπος;Άνθρωπος στο πεδίο, drone στον ουρανό ή δεδομένο στο cloud;
Σε αυτό το επεισόδιο,  Νίκος Ανδρίτσος και η Μαριάννα Πλιακοστάμου συζητούν με τον διεθνολόγο και ειδικό στην ευρωπαϊκή ασφάλεια, Τριαντάφυλλο Καρατράντο, για τον σύγχρονο κόσμο των υπηρεσιών πληροφοριών: τις υβριδικές απειλές, τη βιομηχανική κατασκοπεία, τον κυβερνοχώρο και τον γεωπολιτικό ανταγωνισμό που εκτείνεται από το cloud μέχρι το διάστημα.

Είναι η τεχνητή νοημοσύνη το νέο «όπλο» που αλλάζει τους πολέμους όπως τους ξέραμε;
Και πού τελειώνει σήμερα η ειρήνη και πού αρχίζει μια σύγκρουση που δεν μοιάζει πια συμβατική;
Στο 19ο επεισόδιο του podcast «Η Ευρώπη Αύριο», ο Νίκος Ανδρίτσος και η Μαριάνα Πλιακοστάμου συζητούν με τον διπλωματικό και αμυντικό συντάκτη της Καθημερινής, Βασίλη Νέδο, για τη νέα γενιά πολέμου: την τεχνητή νοημοσύνη, τα drones, τον κυβερνοπόλεμο και τις υβριδικές απειλές που θολώνουν τα όρια ανάμεσα στο στρατιωτικό και το πολιτικό πεδίο.

Τι κάνει έναν νέο Ευρωπαίο να αφήσει τη χώρα του και να ξεκινήσει αλλού από την αρχή;
Και τι σημαίνει σήμερα το να ζεις, να σπουδάζεις ή να δουλεύεις σε μια άλλη ευρωπαϊκή πόλη;
ο Φάνης Γραμμένος, ένας Gen Zer που άφησε την Αθήνα για σπουδές στο εξωτερικό και σήμερα ζει και εργάζεται στις Βρυξέλλες, μιλά στον Νίκο Ανδρίτσο και τη Μαριάνα Πλιακοστάμου για όσα τον οδήγησαν να μετακινηθεί, τις ευκαιρίες, τις δυσκολίες αλλά και το πώς μοιάζει η καθημερινότητα σε ένα πολυπολιτισμικό ευρωπαϊκό περιβάλλον.

Μπορεί η δυσπιστία να γίνει η νέα «νόρμα» της κοινωνίας μας;
Όταν δεν εμπιστευόμαστε θεσμούς, ειδικούς, ακόμη και τις ίδιες τις πληροφορίες, τι μένει για να κρατήσει ενωμένη μια δημοκρατική κοινωνία;
Πότε η δυσπιστία λειτουργεί ως υγιής αμφισβήτηση; Πότε μετατρέπεται σε απειλή για τη δημοκρατία και την κοινωνική συνοχή; Και τελικά, πώς ξαναχτίζεται η εμπιστοσύνη;
Ο ψυχολόγος Δημήτρης Κατσίκης εξηγεί γιατί η δυσπιστία δεν είναι πάντα τοξική, εκτός αν γίνει μόνιμη καχυποψία.

Η Ευρώπη καλείται να επενδύσει περισσότερο στην άμυνα, την ώρα που οι κοινωνίες της αντιμετωπίζουν ακρίβεια, ανισότητες και κρίση εμπιστοσύνης. Ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων, Κώστας Υφαντής, εξηγεί στον Νίκο Ανδρίτσο και τη Μαριάννα Πλιακοστάμου τι σημαίνει πραγματικά «ασφάλεια» σήμερα: όχι μόνο στρατός και εξοπλισμοί, αλλά και κοινωνική συνοχή, ανθεκτικοί θεσμοί και πολιτική σταθερότητα. Πώς επηρεάζουν τα drones, η παραπληροφόρηση και οι υβριδικές απειλές την καθημερινότητα των Ευρωπαίων πολιτών; Είναι τελικά το δίλημμα άμυνα ή πρόνοια πραγματικό; Και τι διακυβεύεται αν χαθεί η εμπιστοσύνη;

Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπαίνει στη δημόσια διοίκηση και αλλάζει τους κανόνες: από τον τρόπο που οργανώνονται οι υπηρεσίες μέχρι το πώς λαμβάνονται οι αποφάσεις. Ο Παναγιώτης Καραατσούλης εξηγεί στον Νίκο Ανδρίτσο και τη Μαριάννα Πλιακοστάμου τι μπορεί πραγματικά να προσφέρει η ΤΝ στο κράτος: λιγότερη γραφειοκρατία, πιο καθαρές αρμοδιότητες, καλύτερη στόχευση πολιτικών και περισσότερη διαφάνεια. Αλλά και ποιοι είναι οι κίνδυνοι. Πού μπορεί η τεχνολογία να εκτροχιάσει την εμπιστοσύνη; Πόσο έτοιμο είναι το διοικητικό σύστημα της Ελλάδας;

Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπαίνει στο σχολείο και το κάνει… αγνώριστο. Τι αλλάζει πραγματικά; Ο δάσκαλος; Ο μαθητής; Ή όλη η λογική της μάθησης; Ο επίκουρος καθηγητής του Παντείου Πανεπιστημίου, Κώστας Καρπούζης, μιλά με τον Νίκο Ανδρίτσο και τη Μαριάννα Πλιακοστάμου για ένα σχολείο που περνά στην εποχή της ΤΝ. Μαθήματα κομμένα και ραμμένα σε κάθε παιδί, δάσκαλοι που χρειάζονται νέες δεξιότητες, κίνδυνοι από «έτοιμες απαντήσεις» και chatbots που υπόσχονται πολλά.
Είναι έτοιμη η τάξη για αυτή τη μετάβαση;

Η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει ραγδαία την αγορά εργασίας και θέτει ερωτήματα: ποιες δουλειές χάνονται, ποιες γεννιούνται, πώς θα προσαρμοστούν εργαζόμενοι και εργοδότες. Ο Γιάννης Πήτας, καθηγητής Πληροφορικής στο ΑΠΘ και Πρόεδρος της Διεθνούς Ακαδημίας Διδακτορικών Σπουδών στην Τεχνητή Νοημοσύνη, εξηγεί στον Νίκο Ανδρίτσο και τη Μαριάννα Πλιακοστάμου ότι το στοίχημα δεν είναι μόνο τεχνολογικό, αλλά εκπαιδευτικό και κοινωνικό.

Πώς μπορεί η Ευρώπη να διασφαλίσει την επισιτιστική της ασφάλεια απέναντι στην κλιματική αλλαγή; Ποιες είναι οι προκλήσεις για τους αγρότες και την κτηνοτροφία, τι ρόλο μπορούν να παίξουν η τεχνολογία και οι νέες καλλιέργειες, και πώς συνδέεται η ποιότητα των τροφίμων με την υγεία μας;Σε αυτά τα ερωτήματα δίνει απαντήσεις ο Αθανάσιος Τσαυτάρης, πρώην Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και καθηγητής Γενετικής στο ΑΠΘ, στη συζήτησή του με τον Νίκο Ανδρίτσο και τη Μαριάννα Πλιακοστάμου.